Πέμπτη, 2 Μαΐου 2013

Το έθιμο του σουβλίσματος του αρνιού

Από τη Nasia28

Έχετε αναρωτηθεί ποτέ γιατί σουβλίζουμε το αρνί; Ε, τότε δια-
βάστε το παρακάτω κείμενο για να σας λυθούν οι απορίες!

     

Σε πολλά είναι εθνικιστής και τοπικιστής ο Έλληνας, αλλά στο φαϊ βάζει μπόλικο νε­ρό στο κρα­σί του. Όπως την τελευταία Κυριακή των Απόκρεω έχει καθιερωθεί να κα­τα­να­λώ­νου­με μα­κα­ρο­νά­δες (ιταλικό έθιμο) και την ημέρα των Χριστουγέννων γα­λο­πού­λες (α­με­ρι­κά­νι­κο), έτσι και την Κυριακή του Πάσχα δε διστάσαμε καθόλου να κα­θι­ε­ρώ­σου­με, εδώ και αι­ώ­νες, το εβραϊκό έθιμο της κατανάλωσης ενός αρνιού. Ο ο­βε­λί­ας, το πα­ραδοσιακό αρ­νά­κι που το βλέπουμε να στριφογυρνάει στη σούβλα κά­θε Κυ­ρια­κή του Πάσχα και το ’χουμε συν­δέ­σει με την εθνική μας παράδοση, δεν είναι τί­πο­τε άλλο από μια εβραϊκή γιορτή που προ­σαρ­μό­στη­κε στα ελληνοχριστιανικά δε­δο­μέ­να για να γεμίσει το στομάχι μας μ’ ένα α­κό­μα παραδοσιακό λαχταριστό έδεσμα.

Η λέξη Πάσχα στα ελληνικά δε σημαίνει τίποτα. Πρόκειται για παραφθορά μιας λέ­ξης με ε­βραϊ­κή και αραμαϊκή προέλευση (πεσάχ) και σημαίνει «ξεφεύγω», «προ­σπερ­νώ». Συμ­βο­λί­ζει το τέλος της μακρόχρονης δουλείας των Ισραηλιτών στην Αί­γυ­πτο και την έξο­δό τους προς τη γη Χαναάν, τη γη της Επαγγελίας.

Σύμφωνα με το βιβλίο της Εξόδου στην Παλαιά Διαθήκη, η δέκατη και τελευταία πλη­γή που επεφύλαξε ο Θεός στους Αιγύπτιους, για τις οποίες είχε προειδοποιήσει ο Μω­υ­σής τον Φαραώ, ώστε να πειστεί και να επιτρέψει την έξοδο, ήταν η θανάτωση α­πό Άγγελο Κυ­ρί­ου όλων των πρωτότοκων γιων των Αιγυπτίων, αλλά και των πρω­τό­το­κων ζώων τους. Κάθε εβραϊκή οικογένεια έπρεπε να θυσιάσει ένα νεαρό αρνάκι ή κατσικάκι, χρο­νιά­ρι­κο, για να ευλογηθεί από τον Θεό όλο το κοπάδι. Το σφάγιο πρέ­πει να ήταν αρσε­νικό και αρ­τι­με­λές, δεν έπρεπε να σπάσει κανένα κόκαλο και με το αίμα του έβαφαν πα­ρα­δο­σι­α­κά τις πόρτες των σπιτιών, ώστε να αναγνωρίζει ο Άγ­γε­λος τα εβραϊκά σπίτια και να μη σπέρ­νει τον θάνατο.


Από τότε η γιορτή του Πεσάχ εξελίχθηκε σε μια από τις σπουδαιότερες των Ι­ου­δαί­ων. Πα­ρα­δο­σι­α­κά γιορτάζεται ακόμα και σήμερα στην πανσέληνο της εαρινής ι­ση­με­ρί­ας, την 14η του μήνα Αβίβ. Πρόκειται για δείπνο κι όχι για γεύμα και όσοι μετέχουν σ’ αυτό πρέ­πει να εί­ναι ντυμένοι κι έτοιμοι σαν να πρόκειται να ταξιδέψουν. Πα­σχα­λι­νό δείπνο ήταν, φυσικά, και ο Μυστικός Δείπνος του Ιησού με τους δώδεκα μα­θη­τές του.

Στη χριστιανική λατρεία το Πάσχα μεταφέρθηκε για λίγες ημέρες (γιορτάζεται την πρώ­τη η­με­ρο­λο­γι­α­κή Κυριακή μετά την πανσέληνο της εαρινής ισημερίας), έτσι ώ­στε να υπάρ­χει μια γιορτινή αλληλουχία με το Πάθος και την Ανάσταση του Χριστού, του «αμνού του Θε­ού», όπως τον είχε αποκαλέσει ο Ιωάννης ο Βαπτιστής. Α­πέ­κτη­σε, βέ­βαι­α, και άλλο συμ­βο­λι­σμό, πλέον δείχνει το πέρασμα από τον θάνατο στη ζωή και α­πό τη λύπη στη χα­ρά.

Το ψήσιμο, πάντως, του αρνιού στη σούβλα είναι παραδοσιακό ελληνικό έθιμο και μά­λι­στα της ηπειρωτικής Ελλάδας (στα Επτάνησα π.χ. που είχαν κατεξοχήν δυτικές ε­πιρ­ρο­ές δεν υπήρχε το έθιμο μέχρι και πριν λίγες δεκαετίες). Η συγκεκριμένη τε­χνο­τρο­πί­α α­νά­γε­ται στους βοσκούς της ελληνικής υπαίθρου, οι οποίοι παραδοσιακά γιόρ­τα­ζαν το Πά­σχα στα χειμαδιά και δεν είχαν χτιστούς φούρνους ώστε να ψήσουν το αρνί. Η σούβλα, λοι­πόν, ήταν ένας εύκολος και γρήγορος τρόπος ψησίματος, α­φού δεν απαιτούσε ε­γκα­τα­στά­σεις, παρά μόνο μια φωτιά, ένα μυτερό κλαδί και δύο δι­χά­λες στο έδαφος για να συ­γκρα­τούν τη σούβλα.

ΠΗΓΗ: κείμενο του Αργύρη Παγαρτάνη στο www.flowmagazine.gr


ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: διατροφή, Πάσχα


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Παρακαλώ μη γράφετε με greeklish ή κεφαλαία (σημαίνει ότι φωνάζετε), γιατί τα σχόλια θα διαγράφονται. Πριν τη δημοσίευση ελέγξτε για τυχόν λάθη απροσεξίας, πατώντας στο κουμπί «Προεπισκόπηση». Περισσότερα εδώ.